UAV τύπου Sperwer

Ήδη από τα µέσα της δεκαετίας του '60, τα RPV (Remotely Piloted Vehicle s) και νυν UAV, αξιοποιούνται σε αποστολές ISR (Intelligence, Surveillance , Reconnaissance) αλλά και σχετικά πρόσφατα σε αποστολές ISTAR (Intelligence, Surveillance Target Acquisition and Reconnaissance). Εσχάτως τα UAV χρησιµοποιούνται και για αποστολές κρούσης και µάχης (UCAV Unmanned Combat Air Vehicle).

Πέραν των τυπικών αποστολών ISR και παροχής δεδοµένων στόχευσης, τα UAV µπορούν να αξιοποιηθούν σε πλήθος αποστολών:

  • Αναµετάδοση ηλεκτροµαγνητικών εκποµπών
  • Αποστολές Συνοδείας επανδρωµένων αεροσκαφών
  • Συλλογή ηλεκτροµαγνητικών εκποµπών και τηλεπικοινωνιών (ESM/ELINT και COMINT)
  • Εκτέλεση παρεµβολών (ECM)
  • Ναυτική περιπολία
  • Επιτήρηση εγκαταστάσεων υψηλής στρατηγικής σηµασίας
  • Αποστολές καταστολής αεράµυνας (SEAD)

Επιπλέον τα UAV µπορούν να αποδειχθούν χρήσιµα σε αποστολές σε ειρηνική περίοδο, όπως επιτήρηση δασών κατά την καλοκαιρινή περίοδο, αστυνοµικά καθήκοντα, επιτήρηση λιµένων και δίωξη λαθρεµπορίου. Σε σχέση µε τα επανδρωµένα αεροσκάφη, παρέχουν χαµηλότερο κόστος πρόσκτησης, χαµηλότερο κόστος ανά ώρα πτήσης και κόστος συντήρησης, ευελιξία στη χρήση και µετακίνηση, καθως και µεγαλύτερη διάρκεια πτήσης (αυτονοµία).

Ελληνικό ενδιαφέρον για UAV

Στην Ελλάδα, παρά το γεγονός ότι το ενδιαφέρον για τα ΜΕΑ (Μη Επανδρωµένα Αεροσκάφη) "χάνεται" στο 1980 και στην Οµάδα των αξιωµατικών του ΚΕΤΑ που "ονειρεύτηκε" την ανάπτυξη του πρώτου Ελληνικού PRV, λίγα πράγµατα έγιναν. Παρά τις δεσµεύσεις της ΠΑ προς το ΝΑΤΟ για την απόκτηση συστηµάτων κατηγορίας MALE και UAV τακτικής αναγνώρισης, επιτήρησης και στοχοποίησης έως το 2006, σήµερα η ΠΑ και ο ΕΣ περιορίζονται σε τακτικά συστήµατα, όπως το εγχώριας σχεδίασης και παραγωγής ΠΗΓΑΣΟΣ Ι και ΙΙ, την απόκτηση του Sperwer, αλλά και την συμμετοχή στο πρόγραµµα Neuron.

Στην Ελλάδα η πρώτη κύρια σύµβαση υπογράφηκε τον Ιούλιο του 2002 και ήταν ύψους 35,7 εκατ. ευρώ. Αφορούσε βασικά την προµήθεια 2 συστήµατων UAVs που περιλάμβαναν:

  • 8 µη επανδρωµένα αεροσκάφη (ανά 4 για κάθε σύστηµα)
  • 2 οχήµατα-πλατφόρµες εκτόξευσης των UAVs (ανά 1 για κάθε σύστηµα)
  • 3 κλωβοί επί οχηµάτων που περιέχουν σταθµούς ελέγχου των UAVs από το έδαφος, GCS (Ground Control Stations) (ανά 1 για κάθε σύστηµα και 1 εφεδρικός)
  • 3 κλωβοί επικοινωνιών επί οχηµάτων GDT (Ground Data Terminals) (ανά 1 για κάθε σύστημα και 1 εφεδρικός)
  • 2 οχήµατα µεταφοράς και περισυλλογής (ανά 1 για κάθε σύστηµα)
  • 2 κλωβοί υποστήριξης PMF (Platoon Maintenance Facility: Διµοιρία Τεχνικής Υποστήριξης) επί οχηµάτων (ανά 1 για κάθε σύστηµα)
  • 1 εξοµοιωτής πτήσεων

Τον Απρίλιο του 2005, ασκήθηκε το δικαίωµα προαίρεσης (option) της κυρίας σύμβασης, ύψους 29,3 εκατ. ευρώ για την προμήθεια 2 επιπλέον συστημάτων UAVs, με το οποίο αγοράστηκαν:

  • 8 µη επανδρωµένα αεροσκάφη
  • 2 οχήµατα πλατφόρµες-εκτόξευσης
  • 2 κλωβοί σταθµών ελέγχου επί οχηµάτων
  • 2 κλωβοί σταθµών επικοινωνιών επί οχηµάτων
  • 2 οχήµατα περισυλλογής
  • 2 κλωβοί τεχνικής υποστήριξης PMF επί οχηµάτων

ΜΕΑ τύπου Sperwer

Φωτογραφία ΜΕΑ τύπου Sperwer
Φωτογραφίες: 1 - 2 - 3 - 4 - 5

Το Sperwer είναι ένα UAV βάρους 250 κιλών µε ωφέλιµο φορτίο 50 κιλών και παρέχει την δυνατότητα περιπολίας σε ύψος 17.000 ποδών, διάρκειας 8 ωρών σε εµβέλεια µεγαλύτερη των 200 χλµ. Το ΠΗΓΑΣΟΣ ΙΙ (σε παρένθεση οι επιδόσεις του ΠΗΓΑΣΟΣ Ι) είναι επίσης ένα τακτικό UAV βάρους 250 κιλών (210) µε δυνατότητα µεταφοράς ωφέλιµου φορτίου 40-55 κιλών (30) και παρέχει την δυνατότητα περιπολίας σε ύψος 17.000 ποδών (12.000), διάρκειας 15 ωρών (5,5) σε εµβέλεια µεγαλύτερη των 270 χλµ. (100). Το σύστηµα "βαπτίστηκε" από τους Ολλανδούς που υπήρξαν και οι πρώτοι αγοραστές του, καθώς η λέξη "sperwer" είναι ολλανδική και προσδιορίζει συγκεκριµένο τύπο γερακιού που τρέφεται κυρίως µε σπουργίτια (sparrow hawk).

Πιθανό πρόγραμμα αναβάθμισης

Ο ελληνικός στρατός εξετάζει πρόγραμμα αναβάθμισης των 14 UAV Sperwer που διαθέτει και διατηρεί σε υπηρεσία. Το συνολικό κόστος τοπθετείται στα 55.000.000 ευρώ και θα πραγματοποιηθεί μέσω της Νατοϊκής υπηρεσίας NSPA (NATO Support and Procurement Agency).

Το πακέτο αναβάθμισης έχει ή παρουσιάσει η κατασκευάστρια εταιρεία SAGEM το 2004, ως Sperwer-B. Το Sperwer-B μπορεί να μεταφέρει σχεδόν διπλάσιο ωφέλιμο βάρος και να πετά για 12 συνεχόμενες ώρες, αντί των 6 ωρών σήμερα, σε ύψος πάνω από τα 16.000 πόδια. Θα μπορεί επίσης να στέλνει δεδομένα πίσω στο σταθμό ελέγχου από αποστάσεις άνω των 150 χιλιομέτρων, θα φέρει 2 σημεία ανάρτησης φορτίου στις πτέρυγες μέγιστου βάρους 35 κιλών, ενώ η SAGEM έχει ήδη ολοκληρώσει τον ισραηλινό αντιαρματικό πύραυλο Spike-LR, μέγιστου βεληνεκούς 4 χιλιομέτρων.

Σημαντικό πλεονέκτημα των Sperwer είναι ότι το αερόχημα δεν απαιτεί διάδρομο απο/προσγείωσης για την αξιοποίησή του. Εκτοξεύεται από εποχούμενο καταπέλτη και περισυλλέγεται με τη χρήση αλεξιπτώτου. Παράλληλα, η ανάκτηση του Sperwer εγκυμονεί πάντα κινδύνους πρόκλησης ζημιών στον εξοπλισμό αποστολής του, ενώ οι μονάδες του ΕΣ θα πρέπει να εξοπλιστούν συνδυαστικά και με πιο ευέλικτα και απόλυτα φορητά συστήματα.

4 Μαίου 2012